शिवः

स्नानानन्तरं शिवलिङ्गस्य मूर्तेः वा पुरतः उपविशेत्। दक्षिणहस्ते जलं गृहीत्वा मासिकशिवरात्रिव्रतपूजनयोः सङ्कल्पं कुर्यात्।

घण्टानादेन मन्त्रोच्चारणेन च शिवलिङ्गे मूर्तौ वा शिवम् आवाहयेत्। लिङ्गे विभूतिं लिम्पेत्। मूले पुष्पाणि अर्पयेत्।

"ओं नमः शिवाय" इति जपन् शिवलिङ्गोपरि शनैः क्षीरं सिञ्चेत्। ततः जलम् (गङ्गाजलं यदि लभ्यम्) अर्पयेत्। क्षीरं लिङ्गोपरि निरन्तरं प्रवहेत्।

त्रिदलबिल्वपत्राणि शिवलिङ्गोपरि श्लक्ष्णपार्श्वं उपरिकृत्य अर्पयेत्। प्रत्येकं पत्रं शिवस्य त्रिनेत्राणां त्रिगुणानां त्रिमूर्तेः वा प्रतीकम्। सह श्वेतपुष्पाणि धत्तूरं च अर्पयेत्।

रुद्राक्षमालया "ओं नमः शिवाय" इति अष्टोत्तरशतवारं जपेत्। नेत्रे निमील्य शिवे ध्यानं कुर्यात्। एषा शिवरात्रेः मुख्या मन्त्रसाधना।

शिवलिङ्गस्य पुरतः घृतकर्पूरदीपेन दक्षिणावर्तम् आरतिं कुर्यात्। सर्वत्र घण्टानादं कुर्यात्। अन्तिमसाष्टाङ्गनमस्कारं कृत्वा शिवकृपायै प्रार्थयेत्।