युगव्यवस्था

भारतीयकालव्यवस्था चतुर्णां युगानां समावेशं करोति: सत्ययुगम् (१७,२८,००० वर्षाणि), त्रेतायुगम् (१२,९६,०००), द्वापरयुगम् (८,६४,०००), कलियुगम् (४,३२,०००)। एकं महायुगम् = ४३,२०,००० वर्षाणि।

कल्पव्यवस्था

एकः कल्पः = १,००० महायुगानि = ४.३२ अब्जवर्षाणि। एषः ब्रह्मणः एकः दिनः। आधुनिकविज्ञानं पृथिव्याः आयुः ४.५४ अब्जवर्षाणि गणयति — कल्पस्य आश्चर्यजनकतया समीपम्!

ब्रह्मणः आयुः

ब्रह्मणः आयुः शतं ब्रह्मवर्षाणि = ३११ ट्रिलियन वर्षाणि। एषा संख्या आधुनिकविश्वविज्ञानस्य ब्रह्माण्डकालक्रमेण तुलनीया।

चक्रीयविश्वविज्ञानम्

भारतीयकालव्यवस्था चक्रीया — विनाशः पुनर्निर्माणं च पुनः पुनः भवतः। आधुनिकचक्रीयविश्वप्रतिमानानि एताम् अवधारणां प्रतिबिम्बयन्ति।

आर्यभटस्य कालगणना

विज्ञानेन तुलना

भारतीयकालव्यवस्थायाः संख्याः आधुनिकविज्ञानेन तुलनीयाः: एकः कल्पः (४.३२ अब्जवर्षाणि) पृथिव्याः आयुषः (४.५४ अब्जवर्षाणि) समीपे, ब्रह्मणः आयुः विश्वस्य आयुषः श्रेण्याम्।